Ülkemizde birçok insan Hava Trafik Kontrol nedir dendiği zaman genellikle cevap verememektedir. Veya bazı insanlarımız havalimanı, havaalanı veya filmlerde gördükleri kadarıyla ise Hava Trafik Kontrolün kuleden ibaret olduğunu sanmaktadır. Yani insanlarımız tarafından bilinen Hava Trafik Kontrolün tek bölümü kule dediğimiz Meydan Kontroldür. Meydan kontrol kuleleri her havaalanı ve havalimanında bulunurlar. İşleri daha çok görsel olduğu için, kuleler meydanı ve iniş kalkan uçakları iyi görmeleri için yüksek ve cam bölmelerden yapılmışlardır. Kulelerde radar olması zorunlu değildir, işimiz dediğim gibi görseldir. Fakat kuledede radarın olması, gözümüzle göremediğimiz uçakları takip etmemiz açısından bize kolaylık sağlar. Kuleyi görme şansına sahip olan kişiler, gördükleri zaman genellikle şu soruyu sorarlar. Radarlar nerede? Niye radar yok? Kulede radar olduğunu düşünürler. Bunda medyada çıkan haberlerinde payı vardır. Çünkü medyadaki haberlerde 10000 metredeki uçak kuleyle şu konuşmayı yaptı. 8000 metredeki uçağın çarpışmasını kule önledi vb. haberler çıkıyor. Ayrıca o uçaklar kuleden yüzlerce km ötededirler. Yani kulenin onları görmesi imkansızdır. Bu işi yapan radar kontrolde çalışan (yaklaşma veya saha kontrol) kontrolörlerdir.

Meydan kontrol kuleleri kontrolleri altında bulunan uçaklara malumat ve müsadeler vererek meydanın üzerindeki ve civarındaki trafiğin emniyetini temin ve bu trafiğin devamlı akışını hızlandırmak görevini yürütürler. Meydan kontrolörleri, aynı zamanda takside bulunan uçaklarında güvenliğinden sorumludurlar.

Bunun için;

a-)Meydanın etrafında, meydan turu içinde uçan uçakların birbirlerine
b-)Manevra sahası üzerinde hareket eden uçakların birbirlerine
c-)İnen ve kalkan uçakların birbirlerine
d-)Uçakların manevra sahası üzerinde hareket eden vasıtalara
e-)Manevra sahası üzerinde hareket eden uçakların bu saha üzerindeki manialara (engellere) çarpmasını önlemekten sorumludurlar.

Meydan Kontrol Kuleleri Tarafından Uçaklara Verilen Bilgiler

1-)Uçaklara (yerdeki) kullanılan pist
2-)Önemli değişikliklerle birlikte hakim yer rüzgarının yönü ve şiddeti
3-)QNH altımetrik değeri (pilot isterse QFE)
4-)Türbin motorlu uçaklar için kullanılan pistteki hava sıcaklığı
5-)Eğer görüş 10 km den az ise kalkış ve tırmanma yönündeki mevcut görüş mesafesi veya mevcut pist görüş mesafesi
6-)Doğru zaman

Yer Kaideleri

a-)Uçuş kontrol kulesinden müsade alınmadan taxi yapılamaz.
b-)Uçak çeken araç taxi yapmakta olan diğer bir uçağı gördüğünde yeteri kadar emniyetli mesafeden yol verir.
c-)Uçak çeken araçları kullanan personelde kule ile konuşma imkanı veren bir telsiz bulundurur.
d-)Gece uçak çekişlerinde, çekilen uçak ve çeken araç arkadan başka bir araçla aydınlatılır.
e-)Pilotlar taxi yaparken uçağın el kitabında yazılı süratin üstüne çıkamazlar. Ancak uçuş emniyetinin söz olduğu zamanlarda kule tarafından verilecek hızlı veya yavaş taxi talimatı uygulanır.
f-)Taxi yapan uçaklar birbirlerini 50 metreden yakın takip edemezler. (Askeri jet uçakları ise birbirlerinin kuyruk rüzgarına girmemek için imkan nispetinde sağlı sollu taxi yaparlar)
g-)Normal taxi istikametinin aksine taxi yapılmaz, taxideyken geri dönmeyi icap ettiren bir durum karşısında uçuş kulesinin izni alınır.
h-)Yerdeki uçaklar mahalli kontrol frekansında iken telsiz susmasına azami riayet ederler. Özellikle iniş ve kalkış yapan uçak varken, uçuş emniyeti ile ilgili konular dışında bu frekans hiç kullanılmaz.
ı-)Bütün uçaklar teknik özelliklerine göre pisti tam kullanırlar. Ancak küçük yapılı uçaklar inişte veya kalkışta pistin bir kısmını kullanacak iseler, uçuş kulesine bunu bildirmek zorundadırlar.
i-)Herhangi bir nedenle kalkıştan vazgeçen pilot, kalkıştan vaz geçtiğini uçuş kulesine mutlaka bildirir ve pilot el kitabındaki esasları uygular.
j-)Hava araçları dışında hiçbir yer aracı ve personel uçuş kontrol kulesinden müsade almadan pist ve taxi yollarına giremez.

Meydan Kontrolde çalışırken hiç istenmeyen bir durum olan telsiz haberleşmesi birden kesilebilir. Bu durumda uçakla konuşamayız. İşte bu sebepten kulelerde solda görmüş olduğunz Aldiz Lambası adını verdiğimiz bir lamba bulunur.

İşte bu lambayla uçaklara sinyaller göndererek uçağın ne yapması gerektiğini anlatmaya çalışırız. Bu biraz filmlerde görmüş olduğumuz sahnelere benzer. Bir adam el feneriyle sinyal gönderir. İşte aldiz lambasıyla yaptığımız olayda hemen hemen böyledir. Fakat aldiz lambasında tek renk yoktur. Kırmızı ve yeşil renklerde mevcuttur.